Initiatief nemen en stress verminderen

Zelfs als je niet zeker weet wat je kansen zijn, betekent dit niet dat je ergens niet aan moet beginnen. Het leven is een continu veranderingsproces en dat slaat net zo goed op de economische als op de biologische en psychologische facetten van ons leven. Je ontkomt nooit aan organisatorische veranderingen die ook jou betreffen en veel van deze veranderingen leiden eerder tot méér dan tot minder stress.

Neem initiatief!

Wees alert en probeer er iets aan te doen, voordat deze veranderingen en hun gevolgen onomkeerbare feiten zijn geworden. Zorg dat je ze zoveel mogelijk ziet aankomen. En neem het initiatief. Mensen die in hun beroepssituatie altijd overgeleverd lijken te zijn aan de omstandigheden, zijn gewoonlijk diegenen die wachten totdat er iets gebeurt en dan pas reageren. Mensen die meer vat op de dingen lijken te hebben, zijn gewoonlijk ook diegenen die dingen zien aankomen en op tijd ingrijpen om zich ertegen te beschermen (of er profijt van te hebben).

Vier eigenschappen van mensen die initiatief nemen

Mensen die het initiatief nemen, laten zich meestal niet verrassen door gebeurtenissen. Deze mensen…

  • … kunnen anticiperen. Ze voelen aan wat er gaat gebeuren en nemen stappen om het te voorkomen, of om er gebruik van te maken, of om het te veranderen, zodat et hun belang dient. Ze hebben meestal op het juiste moment op de juiste plaats de juiste informatie. Soms worden ze om deze reden ten onrechte betiteld als ‘geluksvogels’.
  • … zijn besluitvaardig. Ze beslissen wat ze gaan doen, terwijl anderen er nog over nadenken. In het algemeen is dit niet hetzelfde als impulsiviteit. Impulsieve mensen anticiperen niet, maar handelen overijld als het ‘gevaar’ hun al op de hielen zit.
  • … tonen moed. Snel en besluitvaardig handelen brengt vaak enig risico met zich mee. Ze zijn bereid om dit risico te nemen, terwijl anderen eromheen draaien (en zich op den duur misschien zelfs grotere risico’s op de hals halen).
  • … zijn stressbestendig. Mensen die het initiatief nemen, zijn vaak tegen spanningen opgewassen en houden goed in de gaten hoe dingen zich ontwikkelen, terwijl gespannen mensen de werkelijkheid ontvluchten of ontkennen (‘Het loopt niet echt op een crisis uit’; ‘alles komt vanzelf op z’n pootjes terecht’; ik wil er gewoon niets mee te maken hebben’).

Dit betekent niet dat mensen, die het initiatief nemen, ‘beter’ zijn dan de mensen die zich afwachtend opstellen. Ze kunnen opportunistisch, egocentrisch en zelfs meedogenloos zijn. Aan de andere kant kunnen afwachtende mensen besluiteloos, onbekwaam tot handelen en voortdurend gespannen zijn doordat ze geen vat kunnen krijgen op de gebeurtenissen. Ideaal is het gedrag dat bestaat uit zowel initiatief nemen als afwachten, afhankelijk van de eisen die de situatie stelt en van de rechten van andere mensen en van jezelf.

Neem jij genoeg initiatief?

Bepaal aan de hand van de vier genoemde eigenschappen of je iemand bent die het initiatief neemt of iemand die zich afwachtend opstelt en in hoeverre dit bepalend is voor de mate van stress in je leven. Als je meestal een afwachtende houding aanneemt, ga dan na of het meer dan wel minder spanningen veroorzaakt als je vaker het initiatief neemt: kijk vooruit, zorg dat je goed geïnformeerd bent en sla niet op de vlucht, maar houd stand in moeilijke situaties!

Comments are closed.